12 Mayıs 2020 Salı

Dum ! Dum! Dum


Fatih Sultan Mehmed sefere çıkıyor, arkadan davullar vuruyor. Fatih, âlimlerle beraber yürüyordu. Alimlerden biri “Ey Müminler, Allah’a ve Resûlüne iman edin” Nisa 136﴿ ayetinin hikmetini soruyor. Bu soruyu, Fatih, Molla Ümmüveled’e yönlendiriyor. Molla Ümmüveled aslen Acem coğrafyasından, meşhur Fahreddin  el-Acemî’nin ümmüveled’i ile evlenmesi sebebiyle kendisine Molla Ümmüveled denmiş.
Molla Ümmüveled ‘Padişahım davullar hikmetini anlatıyor’ diye cevap vermiş. Fatih’i merak almış. Ne diyor davullar diye sormuş. Davullar ‘dum’, ‘dum’, ‘dum’ diyor demiş. Yani Arapça’daki ‘dum’ ifadesinin ‘devam et’, ‘devam et’ manasına geldiğini hatırlatmış.
Malumunuz, müfessirlerin bu âyet için verdiği anlamlardan birisi ‘imanda sebat edin’dir. Dolayısıyla Molla Ümmüveled davulların ‘dum’, ‘dum’ sesi ile ayetin tefsiri arasında mizahi bir ilişki kurmuş.
Hâsılı, hazırcevap ve mizahi açıklamalar günümüzde de mazi de her zaman iş yapıyor.